Samen met de boer inzicht krijgen in de teelt van sorghum en nagaan of het een waardige aanvulling is naast mais. Dat is waar Bas Sinnema, werkzaam bij Movo-Zaden, samen met 2 VKO-deelnemers naar streeft met een demo. “Zo leren we over de teelt van sorghum en ontdekken boeren zelf of dit gewas geschikt voor hen is.” 

Bij deelnemer Arjen van Buuren is het sorghumzaad gezaaid. De VKO-boer probeert meerdere sorghumrassen uit. Wat demobegeleider Bas Sinnema tot nu toe heeft gezien en hoort van Arjen staat het gewas ‘er al mooi op’. Het gewas is nu zo’n 20 centimeter hoog en het is wachten totdat het perceel dicht komt te staan om onkruiddruk zoveel mogelijk te voorkomen. “Het is een relatief onbekende teelt, dan is het altijd zoeken wat werkt. Bij Arjen heb ik het volste vertrouwen in een goede opbrengst.”

Sinnema gelooft dat sorghum kansen biedt ten opzichte van mais. Hij benoemt hier de 4 verschillen tussen de twee opbrengsten:

Bestendigheid tegen weersomstandigheden
“Lange droogte of een te nat voorjaar kan van nadelige invloed zijn op de teelt. Bij sorghum is het van belang om hier goed op te anticiperen. Op dit moment zien we dat mais hier makkelijker tegen bestand is dan sorghum en dat zal een uitdaging zijn voor de teelt. Van nature is sorghum een tropisch gewas en wortelt het dieper. Dit werpt later in de teelt zijn vruchten af.”

Teelt
“Als je alleen al de zaden met elkaar vergelijkt, is een sorghumzaadje veel kleiner. Hierdoor is ook het endosperm, wat deels een rol speelt voor de opslag van reservestoffen, een stuk kleiner. Dit vergt een nauwkeurigere teelt met een fijn, homogeen en onkruidvrij teeltoppervlak wil het bovenkomen. Het is bij het zaaien van sorghum van belang dat het in contact is met de ondergrond voor een capillaire werking, maar ook voldoende bij de bovengrond om bij het vocht te kunnen wat essentieel is bij de kieming. Daarnaast mag de bodemtemperatuur niet lager zijn dan 14 graden. Dit betekent dat het gewas later gezaaid dient te worden (ongeveer half mei). Dit is ook afhankelijk van het ras en wanneer er geoogst wordt.”

Deelnemer Arjen van Buuren, Landgoed Velhorst
“Op ons demoveld in Borne telen wij sorghum zonder chemie. Als ondernemer en plantveredelaar ben ik altijd geïnteresseerd in nieuwe gewassen die ons productaanbod vergroten. De sorghum is namelijk niet alleen bestemd als veevoer, maar we gaan er ook brood en bier van produceren. Daarnaast vind ik dat nieuwe gewassen een kans verdienen en dus geteeld moeten worden. Hierdoor kunnen veredelaars selecteren op bijvoorbeeld opbrengst of koude tolerantie.

De sorghum is op 5 juni gezaaid onder mooie omstandigheden en een bodemtemperatuur van +15 graden. De drie rassen die wij telen zijn afkomstig van Walter de Miliano, een expert op het gebied van sorghumveredeling. Qua teeltvoorbereiding is verder alles geslaagd. De enige uitdaging kan de oogst zijn, omdat het een laag perceel is dat gedurende een lange natte periode onbegaanbaar wordt voor zware machines. Ik ben erg benieuwd wat de opbrengsten per ras gaan doen.”

Uitspoelingsgevoeligheid
“Waar mais afhankelijke van de bodemtoestand tot 160 kilo stikstof per hectare kan opnemen, heeft sorghum slechts 60 tot 80 kilo stikstof nodig, je hebt dus minder mest nodig. Krijgt sorghum meer stikstof beschikbaar dan blijft het opnemen, waardoor de kans op legering toeneemt. Dit houdt in dat de stengel van de sorghum knapt. Daarom is het van belang om te weten wat er nog in de bodem zit en ook scherp te bemesten. In dit onderzoek kijken we ook of sorghum minder uitspoelingsgevoelig is. Dit doen we doormiddel van een N30/N90 meting in zowel het voorjaar als het najaar ”

Voedingswaarde
“Of sorghum een aanvulling is voor mais op het gebied van voedingswaarde moet nog blijken. Uit eerdere proeven bleek dat de gehaltes vrij goed kunnen zijn met 900 VEM en 350 zetmeel per hectare, maar ook uitslagen van 680 VEM en 210 zetmeel. Na de proef hebben we hier samen met de deelnemers hopelijk een antwoord op.

Benieuwd naar welke demo’s er nog meer binnen VKO aangelegd zijn? Bekijk dan deze pagina!